Gorzów - Landsberg
Historia
Władcy
Ludzie
Widokówki - Pocztówki
Zdjęcia
Mapy
Publikacje
Forum
Autor
Linki
Gorzów Wlkp.

< Rozdział XIV | Spis treści | Rozdział XVI >

Rozdział XV - Omówienie literatury dotyczącej epoki.

Dzieje Gorzowa w polskiej literaturze historycznej nie znalazły właściwego odbicia.

Poza przyczynkami jedyną pracą poświęconą kompleksowo dziejom miasta jest wydany pod red. Jana Wąsickiego Gorzów Wielkopolski (Poznań 1964). Praca jest niepełna m.in. przez to, że nie zachowano w niej proporcji między poszczególnymi okresami historii miasta. Niemniej jednak materiały zawarte w omawianej monografii posłużyły autorowi w rozwiązaniu wielu skomplikowanych problemów natury zarówno metodologicznej, jak i faktograficznej.

Ze zrozumiałych względów literatura niemiecka dotycząca Gorzowa jest znacznie bogatsza. Zwrócić chciałbym uwagę na następujące pozycje, które ukazały się w różnych okresach czasu.

W 1856 roku opublikowano w Brandenburgu Landhuch der Mark Brandenburg und des Margrafthuums Nieder-Lausitz in der Mitte der 19 Jahrhunderts. Część pracy poświęcono także Gorzowowi (Der Lands-berger Kreis). Materiał zamieszczony w Landhuch jest bardzo zwięzły, ale w pierwszym rzędzie obiektywny. Wprawdzie w tym opracowaniu poszczególne dane dotyczące miasta nie mają charakteru dynamicznego, gdyż ilustrują pewien stan stały, to jednak mają również pewną wartość.

W pracy przedstawione są wszystkie przejawy życia społeczno-gospodarczego od dziejów miasta, przez stan ludności, stan gospodarki, zajęcia ludności, do urządzeń komunalnych włącznie.

Bardzo zwięźle, ze względu na charakter wydawnictwa, ukazane zostały dzieje Gorzowa w Deutsches Stddtebuch (Handbuch stiitischer Geschichte, Stuttgart — Berlin 1939, Band I Nordstdeutschland). Dzieło opracował E. Keyser. Wartość dzieła polega na jego dokumentalnych walorach.

W 1935 roku wydana została praca O. Kaplicka Landsberger Heimatbuch. Z samego tytułu wynika, że autor potraktował temat popularnie. Nie miał on zamiaru pisania klasycznej monografii, bowiem zawarte w nich materiały stanowią zbiór wiadomości z przeszłości o tyle, że pomieszczone w porządku chronologicznym.

Praca O. Kaplicka była w dużym stopniu przydatna, bowiem zawarto w niej interesujące materiały dotyczące np. epoki napoleońskiej, początków i rozwoju przemysłu czy rozwoju przestrzennego miasta. Godne odnotowania są również piękne ilustracje dołączone do pracy.

Już współcześnie wydano (1976 r.) pracę pod red. K. Bader zatytułowaną Landsherg an der Warthe (1257—1945—1976). Stadt und Land im Umbruch der Zeiten. Zewnętrznie obszerna praca czyni wrażenie solidnej monografii. Tylko jednak z pozoru, jest bowiem zbiorem różnej wartości szkiców historycznych, wspomnień, materiałów źródłowych i ikonograficznych, tak charakterystycznych dla wspomnianej literatury niemieckiej okresu powojennego. Dla historyka, piszącego dzieje miasta w XIX wieku, praca tego typu stanowi pewną wartość, stwarza bowiem możliwość dokonania konfrontacji z ustaloną już faktografią.

Odrębnego omówienia wymagają drukowane materiały źródłowe. Zawarte są przede wszystkim w poszczególnych tomach Preusische Statistik. Na ich podstawie wszechstronnie prześledzić można dzieje gospodarcze miasta.

 
 

Copyright © 2007-2009. All rights reserved.